بررسی مبانی انسان‌شناختی سلامت معنوی در قرآن

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 هیئت علمی انشگاه علوم پزشکی مازندران

2 هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران

3 هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی

چکیده

ارائة تعریف درست از سلامت و تبیین ابعاد آن، همواره مورد توجّه دانشمندان بوده است. سلامت، با حیات انسان گِرِه خورده است و امروزه سلامت معنوی مورد توجّه سازمان بهداشت جهانی قرار گرفته است. هدف این نوشتار، تبیین مبانی انسان‌شناختی سلامت معنوی با تکیه بر آموزه‌های قرآنی است. بررسی و تحلیل آیات قرآن نشان می‌دهد که آموزه‌های وحیانی جدا از سلامت جسم، روان و اجتماع، سلامت معنوی را در کانون توجّه خود قرار داده است. در آموزه‌های قرآن کریم، جهان، انسان و حیاتْ دو بُعدی هستند: طبیعت و ماوراء طبیعت؛ جسم و روح؛ حیات مادّی و معنوی. انسان «حیِّ متألّه» است و حیات و سلامت او با توحید، آمیختگی ذاتی دارد. سلامت معنوی، با مفهوم «قلب سلیم» نیز گِرِه خورده است. با توجّه به ماهیّت انسان، به نظر می‌رسد علم، ایمان به خدا و عمل صالح سه مؤلّفة اصلی سلامت معنوی هستند و سلامت معنوی قرآنی عبارت است از: 1ـ سلامت روح در عرصة شناخت و بار یافتن به قلمرو توحید. 2ـ سلامت در عرصة رفتار؛ یعنی آراسته شدن روح به همة کمالات و زیبایی‌های اخلاقی و پیراستن آن از همة زشتی‌ها و نقص‌ها. بنابراین، سلامت معنوی قرآنی با معنویّت‌گرایی سکولار تفاوت بنیادین دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of Humanistic Foundations of Spiritual Health in the Qur’an

نویسندگان [English]

  • ali asghar zakavi 1
  • rahmatollah marzband 2
  • hoseyn jalahi 3
چکیده [English]

Throughout history, scientists have sought to offer a true definition of health as a concept closely related to human life. Moreover, spiritual health has managed to hold the attention of W.H.O. in recent years. The purpose of this article is to determine the humanistic principles of spiritual health on the basis of the Qur’anic teachings. Analysis of the Qur’anic teachings show that the cosmos, human, and life have two aspects: physical and metaphysical, corporal and spiritual, physical and spiritual. Human is hay muta’alleh (literally the divine living) whose health is inextricably linked with monotheism. The spiritual health is also intertwined with the concept of qalb-e salīm (literally the healthy heart). Knowledge, faith, and good behavior seem to be the three principles of spiritual health. In sum, the Qur’anic spiritual health covers (a) the health of soul through the recognition and attainment of monotheism and (b) the health of behavior through promotion of virtues and abstention from vices. Therefore, the spiritual health in the Qur’an is completely different from the secular's ones.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Human
  • The Qur’an
  • Spiritual Health
  • qalb-e salīm