بسط‌ ناپذیری وحی با تکیه بر آیات و روایات

نوع مقاله: علمی - ترویجی

نویسنده

استادیار دانشگاه کاشان، ایران

چکیده

از جمله مباحث ضروری در باب وحی و قرآن پاسخ به این پرسش است که آیا وحی با رحلت پیامبر(ص) به پایان رسیده است و یا افرادی همچنان پس از رحلت پیامبر اکرم(ص) از این نوع ارتباط و دریافت برخوردارند. در این مقاله، با اشاره به آیاتی که بر پایان یافتن وحی دلالت دارد، به ادّعای برخی از پیروان ادیان پیشین که مدّعی پایان یافتن دین در زمان پیامبرشان بوده‌اند، پرداخته و نفاوت ادّعا را در دین و پیروان آن بررسی کرده است. روش تحقیق در این پژوهش، توصیفی ـ تحلیلی است که بر مطالعة متون دینی مبتنی است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد خلط میان وحی با معرفت نسبت به وحی، یکی از مهم‌ترین عوامل ادّعای بسط‌پذیری وحی است. آیات قرآن و روایات اهل‌ بیت(ع) قرآن را وحی جاویدان معرّفی می‌کند و پاسخگویی قرآن به نیازهای بشر را حدّاکثری می‌داند و راز خاتمیّت را در همین نکته می‌توان پیگیری نمود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Impossibility of Revelation’s Extensibility Using the Quranic Verses and Traditions

نویسنده [English]

  • Ali Hoseinzadeh
چکیده [English]

Among the important topics concerning the revelation of the Quran is the answer to the question whether the revelation has ended with the death of the Prophet After the death of the Prophet or people still have this kind of property and reception. By reference to the verses which suggest the end of revelation, this article investigate the claims were made by some former followers of religions regarding the end their prophets’ religion and examined the differences of such claims in religion and its followers. The methodology of this research is descriptive and is based on the study of religious texts. Findings showed that confusion between revelation and wisdom of revelation is one of the most important factors in claim of extensibility of revelation. The holy Quran verses and traditions introduce the Quran as the eternal revelation, regard the responsiveness of the Quran to human needs as maximum, and views the secret of ending revelation at this point.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Revelation
  • Ending
  • Religious wisdom
  • the Quran and traditions
  • Human needs

انجیل.

قرآن کریم.

نهج‌البلاغه.

الأمینی، عبدالحسین احمد. (1416 ق.). الغدیر. قم: مرکز الغدیر للدّراسات الإسلامیّة.

ابن‌اثیر، علیّ‌بن محمد. (1408ق.). الکامل فی التّاریخ. بیروت: دار إحیاء التّراث العربی.

ابن‌فارس، احمد. (بی‌تا). معجم مقاییس اللّغه. قم: مکتب الأعلام الإسلامی.

ابن‌منظور، محمّد‌بن مکرّم. (بی‌تا). لسان العرب. بیروت: دار الفکر للطّباعة والنّشر والتّوزیع ـ دار صادر.

ایازی، محمّدعلی. (1378). جامعیّت قرآن. رشت: کتاب مبین.

البرقی، احمدبن محمّد. (1384ق.). المحاسن. النّجف: المطبعة الحیدریّه.

بوکای، موریس. (1368). تورات، انجیل، قرآن و علم. ترجمة ذبیج‌الله دبیر. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.

تیلیخ، پُل. (1381). الهیّات سیستماتیک. ترجمة حسین نوروزی. تهران: حکمت.

حرّ عاملی، محمّدبن حسن . (1414ق.). وسائل الشّیعه. بیروت: دار إحیاء التّراث العربی.

حویزی، علیّ‌بن جمعه. (1373). نورالثّقلین. قم: اسماعیلیان.

خلیل‌الرّحمن الهندی، رحمةاللّه. (بی‌تا). اظهار الحق. بی‌جا: مکتبة الثّقافة الدّینیّة.

دیون یورت، جان. (1335). عذر تقصیر به پیشگاه محمّد و قرآن. ترجمة سیّد غلامرضا سعیدی. چ 2. تهران: شرکت نسبی محمّدحسین اقبال.

الرّازی، محمّدبن عمر. (1411 ق.). التّفسیرالکبیر (مفاتیح الغیب). بیروت: دارالکتب الإسلامیّة.

الرّاغب الإصفهانی، ابوالقاسم. (بی‌تا). معجم مفردات الفاظ القرآن. بی‌جا: بی‌نا.

الزّمخشری، محمّدبن محمّد. (1415 ق.). الکشّاف فی تفسیرالقرآن. قم: البلاغ.

سروش، عبدالکریم. (1379). بسط تجربة نبوی. تهران: صراط.

ــــــــــــــــــــــــ . (1376). مدارا و مدیریّت. تهران: صراط.

ــــــــــــــــــــــــ . (بی‌تا). «دین اقلّی و اکثری». مجلّة کیان. ش 41.

صدر، سیّد محمّدباقر. (بی‌تا). الموجز فی أصول الدّین. تحقیق عبدالجبّار الرفاعی. بی‌جا: بی‌نا.

طباطبائی، سیّد محمّدحسین. (بی‌تا). المیزان. قم: جامعة مدرّسین.

طبرسی، فضل‌بن حسن. (1415ق.). مجمع‌البیان فی تفسیرالقرآن. بیروت: مؤسّسة الأعلمی للمطبوعات.

طبری، محمّدبن جریر. (1420ق.). جامع‌البیان فی تفاسیر القرآن. بیروت: دار ابن‌کثیر.

عبدالأحد، داود. (1361). محمّد(ص) در تورات و انجیل. ترجمة فضل‌اللّه نیک‌آیین. تهران: نشر نو.

العکبری، محمّدبن نعمان. (1413ق.). الإعتقادات. قم: المجمع لأهل البیت.

الغزّالی، ابوحامد. (بی‌تا). جواهرالقرآن. بی‌جا: بی‌نا.

کریمی، مصطفی. (1380).  قرآن و قلمروشناسی دین. قم: مؤسّسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).

کرینستون، جولیوس. (1377). انتظار مسیحا در آیین یهود. ترجمة حسین توفیقی. قم: مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب.

کلینی، محمّدبن یعقوب. (بی‌تا). اصول کافی. تهران: منشورات کتب الإسلامیّة.

مجلسی، محمّدباقر. (1368). مرآة العقول. چ 3. تهران: دارالکتب الإسلامیّة.

ــــــــــــــــــــــ . (بی‌تا). بحار الأنوار. محمّدباقر محمودی. بیروت: دار إحیاء التّراث العربی.

محمّدی ری‌شهری، محمّد. (1371). میزان الحکمه. چ3. بی‌جا: مکتب الأعلام الإسلامی.

مصباح یزدی، محمّدتقی. (1367). راهنماشناسی. قم: مرکز مدیریّت حوزة علمیّه.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــ . (1376).قرآن‌شناسی. تحقیق و نگارش محمود رجبی. قم: مؤسّسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).

معرفت، محمّدهادی. (1413ق.). صیانة القرآن عن التّحریف. قم: مؤسّسة النّشر الإسلامی.

موسوی خمینی(ره)، روح‌الله. (1372). آداب الصّلوة (آداب نماز). چ 2. تهران: مؤسّسة تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره).

مهندس، محمّدصالح. (بی‌تا). معجزات الرّسول الکریم سیّدنا محمّد. حلب: دار الرّضوان.