نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار

چکیده

کارکرد مقاومت در حوزه اقتصاد برخاسته از آموزه های قرآنی و واقعیات دنیای کنونی است. مقاومت در حوزه اقتصاد، در مقابل دسیسه های مستکبرین و مشرکان رشد و نمو پیدا کرده. در راستای رهنمودهای اسلام نیز با حفظ امنیت و عدالت اقتصادی دارای برنامه ای هماهنگ است. این مقاله در پی این پرسش است که کارکردهای مقاومت در حوزه اقتصاد از منظر قرآن و روایات چیست؟ . با توجه به عنوان پژوهش روش تحقیق توصیفی و تحلیلی است. از نتایج و یافته های این مقاله، معین و مشخص شدن کارکردهای مقاومت است که موجب رهایی انسان و جامعه از مشکلات اقتصادی عصر حاضر خواهد بود. همچنین با برطرف نمودن موانع و اجرای کارکردهای اقتصادی اسلامی می توان به مقاومت در حوزه مقاومت دست یافت. کارکردهای ارائه شده تکمیل کننده و وابسته به یکدیگرند که مردم و دولت در اجرا و به ثمر رساندن آنها موثرند. هدف از این مقاله تبیین مقاومت، استخراج کارکردهای عملی و کاربردی مقاومت در حوزه اقتصاد از دیدگاه قرآن و روایات است. لذا با تکیه بر مبانی قرآنی می توان در شرایط بحران با مدیریت و راهکار اقتصادی الگوی عملی برای حکومت اسلامی و تامین کننده نیاز جامعه اسلامی را پایه گذاری کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

کارکردهای مقاومت در حوزه اقتصاد از منظر اسلام

نویسنده [English]

  • ali bannai

استادیار

چکیده [English]

کارکرد مقاومت در حوزه اقتصاد برخاسته از آموزه های قرآنی و واقعیات دنیای کنونی است. مقاومت در حوزه اقتصاد، در مقابل دسیسه های مستکبرین و مشرکان رشد و نمو پیدا کرده. در راستای رهنمودهای اسلام نیز با حفظ امنیت و عدالت اقتصادی دارای برنامه ای هماهنگ است. این مقاله در پی این پرسش است که کارکردهای مقاومت در حوزه اقتصاد از منظر قرآن و روایات چیست؟ . با توجه به عنوان پژوهش روش تحقیق توصیفی و تحلیلی است. از نتایج و یافته های این مقاله، معین و مشخص شدن کارکردهای مقاومت است که موجب رهایی انسان و جامعه از مشکلات اقتصادی عصر حاضر خواهد بود. همچنین با برطرف نمودن موانع و اجرای کارکردهای اقتصادی اسلامی می توان به مقاومت در حوزه مقاومت دست یافت. کارکردهای ارائه شده تکمیل کننده و وابسته به یکدیگرند که مردم و دولت در اجرا و به ثمر رساندن آنها موثرند. هدف از این مقاله تبیین مقاومت، استخراج کارکردهای عملی و کاربردی مقاومت در حوزه اقتصاد از دیدگاه قرآن و روایات است. لذا با تکیه بر مبانی قرآنی می توان در شرایط بحران با مدیریت و راهکار اقتصادی الگوی عملی برای حکومت اسلامی و تامین کننده نیاز جامعه اسلامی را پایه گذاری کرد.

کلیدواژه‌ها [English]

  • مقاومت
  • اقتصاد
  • مقاومت در حوزه اقتصاد
  • کارکرد مقاومت در اقتصاد
قرآن کریم.
نهج البلاغه.
ابن اثیر، عزالدین ابوالحسن علی بن محمد. (1385 ه.ق). الکامل فی التاریخ. بیروت: دار صادر.
ابن هشام، عبدالملک بن هشام. ( 1392ه.ش). سیرت محمد رسول الله. تهران: مولی.
اخوان کاظمی، بهرام. (1387). امنیت اقتصادی و راه­کارهای تأمین آن در آموزه‌های قرآنی و روایی. مطالعات قرآن و حدیث. سال اول بهار و تابستان. شماره 2.
بلاذری، احمد، انساب­الاشراف.(1397ه.ق.) به تحقیق محمدباقر محمودی. بیروت: مؤسسه علمی للمطبوعات.
بیهقی، احمد بن حسین. (1361 ه.ش). دلائل النبوه. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
پاینده، ابوالقاسم. ( 1362). نهج­الفصاحه. دوم. تهران: انتشارات جاویدان.
جامی، علیرضا. حمیدرضا ایمانی­مقدم و مجتبی تنها. (1392). کارکردهای افق روشن با رویکردی بر اقتصاد مقاومتی. بی جا: سخن گستر.
____________________________. (1391). کارکردهای افق روشن با رویکردی بر اقتصاد مقاومتی. مشهد: سخن­گستر.
جلالی فراهانی، غلامرضا. (1390). جنگ اقتصادی و پدافند غیرعامل. تهران: بوستان حمید.
جمعی از محققین. (1392). جهاد اقتصادی/ چیستی، اهداف و الزامات جهاد اقتصادی در بیانات حضرت آیت الله خامنه­ای. دوم. تهران: انقلاب اسلامی.
جوهری، اسماعیل بن حماد. (1399ه.ق). الصحاح: تاج اللغة و صحاح العربیه، دوم. بیروت: بی­نا.
حرعاملی، محمد بن حسن. (بی­تا). تفصیل وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه. محقق گروه پژوهش مؤسسه آل البیت علیهم السلام. قم: مؤسسه آل البیت علیهم السلام.
حسین­زاده، سعید. شریف­زاده، محمدجواد. (1395). سیره پیامبر در مقابله با تهدیدهای اقتصادی. فصل­نامه اقتصاد اسلامی. دوره 16. شماره 62. تابستان .صص 31-5.
_______________________. (1365). سیره پیامبر در مقابله با تهدید­های اقتصادی. فصل­نامه اقتصاد اسلامی. شماره 62. دوره 16. شماره 65. صص 31-5.
حشمتی مولایی، حسین. (1394). ریشه­های هنجاری در اقتصاد مقاومتی. فصل‌نامه روز. سال بیست و دو. شماره 71. پاییز. 169-192.
حکیمی، محمدرضا. (1386ه.ش). الحیاه. ترجمه احمد آرام. قم: انتشارات دلیل ما.
خامنه­ای، سید علی. (1391). بصیرت و استقامت (مجموعه سخنرانی). تهران: مؤسسه جهادی.
خلیلی عراقی، منصور. رمضانپور، اسماعیل. (1397). اهمیت محیط با ثبات اقتصاد کلان. مجله تحقیقات اقتصادی. شماره58. بهار و تابستان. ص28-1
خلیلی، حسام. (1391). مقاومت اقتصادی در پرتو اقتصاد مقاومتی. فصلنامه علمی کارآگاه. دوره 5. شماره 20. صص43-24.
دهخدا، علی اکبر.( 1377). لغت­نامه دهخدا. تهران: دانشگاه تهران.
راغب اصفهانی، حسین بن محمد.( 1412 ه.ق). مفردات الفاظ القرآن. بیروت: دارالقلم.
___________________.(1413ه.ق). مفردات الفاظ القرآن. دمشق و بیروت: دارالشامیه و دارالقلم.
رنجبر، محسن. (1386). بررسی پدیده فرار سرمایه از ایران، تهران، پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران.
زاهدی تیر، اصغر. امین ناجی، محمد هادی. (1398). بررسی مفهوم مقاومت با رویکرد اجتماعی در آیات قرآن. مطالعات تفسیری. سال دهم، تابستان. شماره 38. صص236-221.
زبیدی، محمد بن محمد. (1414ه.ق). تاج­العروس من جواهر القاموس. تحقیق و تصحیح علی شیری. بیروت: دارالفکر.
شعبانی، احمد. نخلی، سیدرضا. (1392). مؤلفه­های اقتصاد مقاومتی در ادبیات رایج و در بیان مقام معظم رهبری. فصلنامه آفاق امنیت. سال هفتم. شماره بیست و پنجم. زمستان. 88-55.
__________________. (1392). مولفه­های اقتصاد مقاومتی در ادبیات رایج در میان مقام معظم رهبری. فصلنامه آفاق امنیت. سال هفتم شماره 25 زمستان. صص 88-55 
طباطبایی، سید محمدحسین. (1417 ه.ق). المیزان اعلام القرآن، چاپ پنجم قم: دفتر انتشارات اسلامی.
طغیانی، مهدی. (1394 ه.ق). درآمدی بر اقتصاد مقاومتی و آموزش و پرورش. بی­جا: بی نا.
عزتی، مرتضی. (1387). امنیت اقتصادی در ایران. تهران: مرکز پژوهش­های مجلس.
عیسوی، محمود. (1391). مبانی نظری اقتصاد مقاومتی. اقتصاد مقاومتی. مبانی نظری. تهران: دانشگاه علامه طباطبایی.
قرشی بنایی، علی اکبر. (1412 ه.ق). قاموس قرآن. تهران: دارالکتب اسلامی.
کلینی، محمد بن یعقوب. ( 1407 ه.ق). الکافی. تهران: دارالکتاب الاسلامی.
محمدی، روح­الله.سیدی­مقدم، انسیه­السادات. (1397). شاخصه­های اقتصاد مقاومتی مبتنی بر استکبار ستیزی از منظر قرآن کریم. تهران: مجموعه مقالات یازدهمین همایش بین­المللی همایش­های قرآنی.
محمدی، کلثوم. (1395). مؤلفه­های اقتصاد مقاومتی از منظر قرآن و حدیث با رویکردی بر دیدگاه مقام معظم رهبری. دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم. پایان‌نامه کارشناسی ارشد.
مرکز صهبا. (1394). بصیرت و استقامت: بیانات مقام معظم رهبری درباره بصیرت و استقامت با ضمیمه فتنه. شانزدهم. تهران: موسه فرهنگی هنری ایمان جهادی.
مطهری، مرتضی. (1361). سیری در نهج­البلاغه. تهران: انتشارات صدرا.
مفید، محمد بن محمد بن نعمان. (1410 ه. ق). المقنعه. قم: مؤسسه النشر الاسلامی.
مکارم شیرازی و همکاران، ناصر. (1374ه.ش). تفسیر نمونه. تهران: دارالکتب الاسلامیه.
موسوی، خمینی. صحیفۀ نور. (۱۳۷۱). قم: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (رحمه الله علیه).
میرمعزی، سیدحسین.( 1388ه.ش). نظام اقتصادی اسلام. (اهداف و انگیزه‌ها). تهران: کانون اندیشه­ جوان.
___________. (1391). اقتصاد مقاومتی و ملزومات آن. مجله اقتصاد اسلامی. سال دوازدهم، پاییز. شماره 47. صص 49 تا 76.
نریمانی، میثم و حسین عسگری. (1391). چهارچوب مفهومی اقتصاد مقاومتی. تهران: مجموعه مقالات هفتمین همایش ملی و اولین همایش بین­المللی تجارت و اقتصاد الکترونیکی.