مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
1. تحلیل و نقد بنیان‌های اندیشه نواعتزالی در نظریه تفسیری امین خولی

فریده پیشوایی؛ سید محمود طیب حسینی؛ محمد (خداخواست) عرب صالحی؛ فاطمه قنبری

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 7-38

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.56569.2193

چکیده
  از بنیان‌های نظریه تفسیر ادبی امین خولی، اندیشه‌های نواعتزالی است. این مقاله با رویکرد تحلیلی-انتقادی مبتنی بر داده-های اسنادی، ضمن معرفی نظریه خولی، مختصات جریان فکری نومعتزله را در نظریه خولی که در رهیافت‌های تفسیری بعد او، موثر بوده، آشکار و نقد کرده است. از امتیازات مبانی نواعتزالی خولی، رویکرد تفسیر اجتماعی نظریه اوست. در ...  بیشتر

مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
2. کارکردهای شناختی تربیت دینی در هستی

هاشم اندیشه؛ احمد عابدی؛ حسین شریف عسگری

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 39-64

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.57462.2215

چکیده
  تربیت دینی به عنوان مهم ترین درخواستی است که آدمی می‏بایست در هر حال، از خدا بخواهد و این امر علاوه بر ایجاد جرأت و جسارت برای شکستن حصارهای تنگ مادّی، می‏آموزد که از خداوند بخواهیم که در راه فضیلت‏ها و خوبی‏ها، پایدار بمانیم و هر روز و در هر لحظه، به سویی متمایل نشویم و هوس‏های مختلف، ما را دستخوش نیازهای مختلف نکنند. پژوهش ...  بیشتر

مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
3. بررسی تطبیقی کارآمدی تفاسیر اجتهادی جامع و روایی محض مطالعه موردی آیه 159 سوره بقره

معصومه امامی؛ کیوان احسانی؛ ابراهیم ابراهیمی

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 65-90

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.56865.2204

چکیده
  روشهای تفسیری ابزارهایی هستند که مفسران در کشف و بیان مراد خداوند در آیات قرآن، از آنها استفاده می-کنند. بررسی اینکه کدام روش، ابزاری متقن برای نیل به ابعادی دقیقتر از این مراد میباشد، ضروری است. در روش تفسیری روایی محض، مفسر تنها به ذکر روایات مناسب ذیل آیات بسنده می‌کند؛ اما در روش اجتهادی جامع، متناسب با اقتضای آیات از ترکیب روشهای ...  بیشتر

مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
4. بررسی شکل حکومت دینی با تحلیل حکومت انبیاء در قرآن‌کریم

سید سراج الدین صالحی

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 91-118

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.57014.2202

چکیده
  شکل حکومت دینی به‌عنوان یکی از مسائل پرچالش در حوزه اندیشه سیاسی اسلام همواره مورد اختلاف نظر واقع شده است، دانشورانی که دخالت دین در سیاست را پذیرفته و حتی معتقدند دین در مبانی و اصول حکومت توصیه‌هایی را بیان داشته در مورد شکل حکومت با یکدیگر هم‌فکر و هم‌نظر نیستند گروهی از ایشان معتقدند شکل حکومت نیز همانند دیگر عناصر سیاست منصوص ...  بیشتر

مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
5. تحلیل معنایی «قریب» در قرآن با رویکرد با هم‌آیی جانشینی صفات الهی

فاطمه قربانی لاکتراشانی؛ زینب السادات حسینی

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 119-148

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.24052.2186

چکیده
  «قرب» از مفاهیم غایت‌گرا درنظام باورهای دینی است و صفت «قریب» به عنوان کیفیتی رمزآلود در قرآن، بر مقوله نزدیکی پروردگار به انسان دلالت دارد. این صفت الهی به شکل تکوینی و همراه با آفرینش انسان بر او تجلی‌یافته و در قرآن در معنای فیزیکی، انتزاعی و متافیزیکی کاربرد داشته‌است. آیات مرتبط با نزدیکی خداوند به بندگان، به مقام ...  بیشتر

مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
6. جستاری در باب حشر حیوانات و جمادات در قرآن با تأکید بر آرای علامه طباطبایی

سیدحسن حسینی

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 149-174

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.55992.2177

چکیده
  مسئله حشر حیوانات و جمادات یکی از مسائل مهم و مطرح در بحث معاد است. گروهی از مفسّران، حشر موجودات مادون انسان را نابودی آنها می دانند و گروهی دیگر معتقدند حشر آنها صرفاً برای کیفر است. در این بین علامه طباطبایی از جمله اندیشمندانی است که در این عرصه قلم زده و بر اساس مشرب تفسیری خویش به تبیین و تحلیل حشر موجودات پرداخته است، نتایج حاصل ...  بیشتر

مقاله پژوهشی قرآن و معارف قرآنی
7. سازوکار نگرش الهی در تحقق شادی و سلامت معنوی از دیدگاه قرآن با تاکید بر آیه فضل و رحمت الهی (یونس/58)

سیدضیاء الدین علیانسب؛ سیدمرتضی علیانسب؛ سیدمجید نبوی

دوره 11، شماره 43 ، زمستان 1399، صفحه 175-199

http://dx.doi.org/10.22054/rjqk.2021.57026.2203

چکیده
  زمینه و هدف: یکی از نیازهای بشر، شادی و سلامت معنوی است. شادی و سلامت معنوی متکی به کیفیت شناخت، گرایش و رفتار و به نوع نگرش فرد بستگی دارد. شادی و سلامت معنوی از عوامل مختلف؛ از جمله نگرش انسان به عالم هستی، اثر می‌پذیرد. هدف اصلی این مقاله؛ بررسی سازوکار تأثیر ‌نگرش‌الهی بر تحقق شادی و سلامت معنوی‌ از منظر آیات و روایات است. روش تحقیق ...  بیشتر